Вільня, 2024 год. Мастак Аляксей Кузьміч выпускае «Транзітны дзённік». Кніга выглядае як дарожныя нататкі, але насамрэч ператвараецца ў філасофскі маніфест пра жыццё паміж краінамі і мовамі, мяжой і свабодай, мастацтвам і яго адсутнасцю. У інтэрв'ю для Chrysalis Mag пагаварылі з акцыяністам аб яго першай манаграфіі, поглядзе на сучаснае мастацтва і планах на другі раман Кузьміча «Імітацыя». 

ПАДЗЯЛІЦЦА:

Транзіт як экзістэнцыйная прастора

 — Вы апісваеце транзіт не толькі як геаграфічны стан, але і як экзістэнцыяльны. Ці можна назваць транзіт новай формай сучаснага быцця?

— Транзіт — гэта комплекснае паняцце. Я ўкладаю ў яго як уласную гісторыю адарванасці ад пункту, якому раней належаў, так і глабальны кантэкст, дзе людзей, падобных да мяне, апынулася большасць, калі не ў фізічным, дык прынамсі ў ментальным крызісе. Так ці інакш транзіт пранік у кожнага. Парадыгмы і каштоўнасныя слупы рассыпаюцца ў межах аднаго пакалення, прычым па некалькі разоў. Чалавек за сваё кароткае жыццё паспявае абрасці мясам і па жывым адарвацца адразу ад некалькіх кардынальна розных мадэляў светапогляду. Абсалютна ўнікальная сітуацыя ў вядомай гісторыі чалавецтва. Час паскорыўся да непрытомнасці. Навінны вулкан на кожным павароце. Псіхіка ў жорсткай дэцэнтралізацыі. Цела ў перманентным шоку — з адбудаванага пасляваеннага грамадства спажывання і камфорту яно трапіла ў жэрла радыкальнай трансфармацыі свету: войны, рэвалюцыі, дыктатуры, выгнанні з дому або проста неўладкаванасць месцам нараджэння. А то і ўласным целам, душой, полам. Ну і ў рэшце рэшт — чалавекам як відам. Пры ўсім гэтым мы так і не атрымалі адказаў на экзістэнцыяльныя пытанні, якія чалавецтва задае сабе цягам гісторыі. Вось так я б ахарактарызаваў, што для мяне значыць транзіт.

«Транзіт» — гульня-акцыя, пачатая 9 жніўня 2020 года ў Мінску як уцёкі пасля затрымання і працягнутая ў выглядзе шматгадовага вандравання без дакументаў і легалізацыі. Яе правіла — не затрымлівацца на адным месцы, утрымліваючы бесперапынную лінію шляху, каб замкнуць яе вяртаннем у Мінск. Гэта першая праца Кузьміча, у якой ён ідзе за сістэмай SLAG art, ператвараючы ўласнае існаванне ў гульнявы мастацкі акт.

Кніга «Транзітны дзённік» мастака-акцыяніста і авантурыста Аляксея Кузьміча (малодшага) / фота выдавецтва Логвінаў / 2024.

— У запісах пра межы і аэрапорты вы фіксуеце прастору транзіту як метафару. Гэта стан «ні там, ні тут». Форма страты ці, наадварот, форма вызвалення?

— Я б сказаў так: гэта форма вызвалення праз страту. Абярнуць страты ў перавагу. Магчымасць скінуць лішні хлам, ідэалагічныя, палітычныя, сацыяльныя навесы. Яны ж, можа, і не родныя: у канчатковым выніку ў цябе нічога свайго няма — ты прадукт асяроддзя, магчыма, і без намёку на самасць. Але ёсць навесы, якія табе могуць не падыходзіць, замінаць. Транзіт дазваляе іх змяніць.

— Калі вы пішаце: «прастора сама нібыта выціскае мяне далей», — гэта апісанне лёсу ці мастацкай логікі?

— Хутчэй, гэта пра адчуванне прасторы. Ты выходзіш да свету аголеным, і ён жахліва агрэсіўны, але гэтай агрэсіі трэба адкрыцца. Пачуцці абвастраюцца: ты пачынаеш з ім узаемадзейнічаць, чуць, бачыць. Уся навакольная прастора становіцца нібы адзіным жывым арганізмам — быццам дзікім іншапланетным істотам. Ён і твой вораг, і твой сябар, бо акрамя яго ў цябе нікога няма. Ты яго і любіш, і ненавідзіш, але так ці інакш суіснуеш. І ён адказвае тым жа. Свет можа сцерці цябе ў адно імгненне, а ты яму нічога не можаш зрабіць. Застаецца толькі прыслухоўвацца. І раптам аказваецца, што не такі ўжо злобны звер гэты свет. Што ён, наадварот, любіць цябе і адорвае ўнікальнымі магчымасцямі.

Кніга «Транзітны дзённік» мастака-акцыяніста і авантурыста Аляксея Кузьміча (малодшага) / фота выдавецтва Логвінаў / 2024.

Цела як архіў і інструмент

— Ваша цела — гэта архіў палітычнага гвалту і адначасова мастацтва. Ці можна казаць, што цела ў выгнанні становіцца галоўным носьбітам памяці?

— Як ні круці, цела — твой дзённік, у якім запісана ўсё жыццё. Мета-архіў, з якога можна нешта браць, змяняць, падаўляць або рэанімаваць. Няпросты дзённік — небяспечны, жахлівы і прыгожы. У любым выпадку, для мастака, які працуе па-за інстытуцыямі, цела становіцца адным з галоўных інструментаў.

— У традыцыі перформансу — у Абрамовіч — цела трактавалася як ахвяра. Вы ж выкарыстоўваеце яго як іронію. Гэта свядомае адхіленне ад траўмы?

— У сюжэце траўмы я не працую. Траўма — аснова мастацкага мэйнстрыму і кан’юнктуры. Модна і выгадна працаваць з траўмай: усе траўмаваныя, кожны гаворыць пра сваю хваробу, дэманструе калецтвы, кожны так ці інакш спрабуе нешта такое знайсці, хоць бы высмактаць з пальца. Гэта стала такой жа папсой, як і ідэнтычнасць. Кожны патрабуе, каб да яго траўмаваных ідэнтычнасцей ставіліся сур’ёзна. Кожны заяўляе, што ён ахвяра і, вядома ж, не мае нічога агульнага з гвалтам. Хоць агрэсіўнае навязванне веры ў свае калецтвы і прыналежнасці для кагосьці можа быць не меншай агрэсіяй. І вуаля — новая траўма.

Слова — меч. І ў гэтай логіцы не можа быць ні нетраўмаваных, ні незгвалтаваных, ні гвалтаўнікоў і ні садыстаў. Пры гэтым усё ўзаемазамяняецца і адбываецца адначасова ў адной асобе — гвалтаўніку-ахвяры. Сама прырода чалавека як сацыяльнай істоты гэта прадугледжвае. Траўма ператвараецца ў іронію. Гэта прыкладна як стужка навін пра вайну: спачатку ты перажываеш, а потым псіхіка пачынае абараняцца — і ты ўжо смяешся, робіш мемы з трупамі і шлеш іх корышам. З траўмай тое ж самае: калі варыцца ў ёй сур’ёзна, дык як мінімум ты папоўніш шэрагі шчаслівых уладальнікаў бустара «псіхатэрапеўт плюс антыдэпрэсанты».

А вось прыняць траўму і выкарыстоўваць як матэрыял, не завісаючы ў ахвярным катле, — гэта мне бліжэй. Траўма — не сюжэт, а сыравіна, якая дапамагае праціскацца на наступныя прыступкі. І іронія — толькі адна з іх.

 Аляксей Кузьміч — «Ёба. Фотодокументация контакта», частка акцыі «Транзит» / 2020–2023. 

 — У адным з фрагментаў тэксту вы пішаце: «Цяпер займаюся мастацтвам, нават ім не займаючыся». Ці можа цела быць медыумам мастацтва менавіта праз адсутнасць дзеяння?

— Лёгка! Тэйчын Сье рабіў перформансы: прыдумляў сабе правілы і цэлымі гадамі жыў па іх. Адзін год ён вырашыў не займацца мастацтвам: не ствараць, не гаварыць пра яго, не пісаць, не чытаць і ўвогуле ніяк з ім не сутыкацца. Апошні яго перформанс доўжыўся трынаццаць гадоў: у ім ён зноў нічога не рабіў і нават не раскрываў сутнасці. 1 студзеня 2000 года, пасля гэтых гадоў, ён напісаў фразу: «Я выжыў». У гэтым і была ўся канцэпцыя — перажыць 31 снежня 1999 года. А пасля ён увогуле кінуў мастацтва. Ідэя «займацца мастацтвам, не займаючыся ім» існавала і нікуды не знікне і ў будучыні. У гэтым няма нічога прынцыпова новага.

Тэйчын Сье — «Пад адкрытым небам» / перформанс / 1981-1982.

Для мяне ж у тым кантэксце, у якім я апынуўся, у тым асяроддзі, прадуктам якога я маю небяспеку стаць, важна не займацца мастацтвам па ўказцы, па неабходнасці, рабіць яго як мага менш. Гэта спосаб не апынуцца ў пражэрлівай кішцы наратыву, які цяпер дамінуе ў інстытуцыйнай грантавай супольнасці, без прыналежнасці да якой мастаком тут быць амаль немагчыма. Ад цябе патрабуюць перманентнай актыўнасці: справаздачныя выставы, праекты, калабарацыі, абнаўленні ў партфоліа. Калі ў цябе тры гады няма новых прац — ты нібыта ўжо і не мастак, не прафесіянал. У Парыжы ў кожным туалеце, у кожным забляваным або пазалочаным куце — па выставе, па канцэрце, па перформансе. Дзясяткі адкрыццяў штодня, куды ў асноўным прыплываюць прыняць халяўны градус на фуршэтах выключна сябры чарговага маэстра. Усе добрыя мастакі, што вырабляюць якасны арт-прадукт, — па лекалах. У выніку — аднастайны да абыякавасці. Ты перастаеш нешта ўспрымаць. Былое сакральнае і высокае абарочваецца ў кішачую паразітамі і какофаніяй смеццевую звалку, якой загажана ўсё — і падваротні, і забягалаўкі, і фешэнебельныя гатэлі, і гістарычная спадчына. І гэтая звалка не смярдзіць, быццам слоічак Манцоні. Акрамя штодзённасці нічога больш не існуе.

Цішыня сярод гэтага шуму — выратавальны глыток. Думаю, для мастака маст-хэв — часцей бываць у цішыні, рабіць мастацтва як мага менш. Не засмечваць свет сваімі мастацтвамі, як калісьці заклікала ў сваім маніфесце Марына Абрамовіч (хаця сама потым свет імі і загажала). Рабіць нешта, маючы толькі радыкальна вострую, не здольную быць чымсьці стрыманую неабходнасць.

Увогуле, бяздзеянне — таксама дзеянне. Паўза — частка кампазіцыі, наладка адчувальнасці.

— Вы кажаце пра сучасны наратыў. Як думаеце, у сферы мастацтва ён больш адчыняе дзверы ці зачыняе?

— Дзверы адчыненыя, зайсці туды лёгка. Але калі ты трапляеш у белы пакой, на кожнай паверхні — таблічкі, указальнікі з інструкцыямі: гэта можна, гэта нельга. Ты атрымліваеш гайд правілаў, і па-за яго межамі існаваць ужо не можаш. Табе тлумачаць, як быць «добрым мастаком», інакш ты проста не лічыся мастаком. Ці можна ў такіх умовах ствараць мастацтва? І ці будзе гэта мастацтвам? Няхай кожны адкажа сам.

 Аляксей Кузьміч — «Щит или Министерство фалокультуры» / Нацыянальны цэнстр сучаснага мастацтва, Мінск, Беларусь / 3 кастрычніка, 2019.

Гульня і свабода

— Вы супрацьпастаўляеце свой «шлак-арт» мастацтву з сацыяльнымі місіямі. Ці не з’яўляецца сама бескарыснасць палітычным жэстам?

— Так, «шлак-арт» можна разглядаць як палітычны жэст, як супрацьпастаўленне. Але з такім жа поспехам можна нацягнуць сацыяльны або палітычны кантэкст на што заўгодна. Дзіця пайшло ў пясочніцу — таксама палітычны акт: узаемадзеянне, правілы, структура. Сёння ўсё можна назваць палітыкай. Так сама, як усё ўжо называюць мастацтвам.

Я б назваў «шлак» фундаментальным прынцыпам вытворчасці сучаснасці. Першае мастацтва, якое шчыра прымае шлак як асноўны прадукт цывілізацыі і перапрацоўвае яго залішнасць у форму без утылітарнай мэты. Увесь культурны наратыў, уключна нават з крытыкай і дэканструкцыяй, — гэта цяпер «аб’ект перапрацоўкі». Тады шлак = мета-рэдзімэйд: экасістэма перапрацоўкі ўсёй спадчыны.

Мы жывём у свеце нагрувашчання ідэалогій, абрыўкаў вялікіх наратываў, палітычных канатацый — ад тэорый Маркса да сучасных «рэлігій» накшталт макароннага бога. Мозг кіпіць, цела трасецца. Далей так існаваць немагчыма, калі хочаш захаваць рэшткі фізічнага і маральнага здароўя. З вялізнай баддзі гэтай салянкі даводзіцца варыць свой аўтарскі супчык у мензурцы. Свет зашлакованы? Перапрацуй яго! Вырабі сваю сучаснасць, хай нават разлічаную толькі на аднаго адзінага дэгустатара — на цябе самога.

SLAG art / шлак-арт (ад англ. slag — шлак; Self, Live, Action, Game art) — аўтарская сістэма мастацтва мастака Кузьміча, дзе біяграфія, штодзённасць і экстрэмальныя абставіны становяцца мастацкім матэрыялам і структуруюцца паводле прынцыпаў гульнявога дызайну. Яна яднае акцыянізм, рытуал і скандал, даследуе табу, цыклічнасць, смерць і адраджэнне, ператвараючы жыццё мастака ў бесперапынны твор без утылітарнай мэты.

 Аляксей Кузьміч —  «Осеменение» / Вандомская плошча, Парыж, Францыя / 20 верасня 2024.

— Калі мастацтва стала закладнікам карысці, то што можа вярнуць яму аўтаномію?

— Закладнікам карысці мастацтва стала даўно. Аўтаномію верне свабода — адказ нібыта відавочны. Але што гэта такое — свабода? Для мяне свабода — адмова ад уцягнутасці (ад якой сёння адмовіцца амаль немагчыма). Сучасны чалавек жахліва атамізаваны, самотны — зомбі вялікіх гарадоў. Церціцца ў шчыльным атачэнні сабе падобных, але ізаляваны і няшчасны. Яго твар пастаянна падсвечаны экранам, сутаргава гартаюцца групы і скроліцца стужка, закаханасць у ботаў, вера ў ІІ. Інтэлект для яго — найлепшы суразмоўца: спагадлівы, праніклівы, ліжучы, хай і штучны.

Карацей, мы ўліплі. Што супрацьпаставіць? Глабальна — не ведаю. У сваім выпадку я апаную сістэме ўласную гульню, выкарыстоўваючы саму сістэму. Напрыклад, праз інтэрвенцыі. Заходжу на тэрыторыі сістэм, ад якіх мяне вывяртае. 2019 год, Нацыянальны цэнтр сучасных мастацтваў РБ, Міністэрства культуры, падсадная выстава, голае цела, віягра, порна і шыльда мінкульта на дымячымся члене, калі запрасілі да мікрафона казаць урачыстае слова на адкрыцці. Або 2020 год — аддаю свой голас на выбарчым участку: распяцце, стыгматы, чырвоны фалас паверх бюлетэня са спісам кандыдатаў у прэзідэнты.

 Аляксей Кузьміч — «Щит или Министерство фалокультуры» / Нацыянальны цэнстр сучаснага мастацтва, Мінск, Беларусь / 3 кастрычніка, 2019.

— Вы кажаце пра «гульню». Што для вас «гульня»? Гэта бліжэй да «Гульні ў бісер» ці да радкоў Ягора Летава — «Я кидаю бисер перед стадом свиней»?

— «Гульню ў бісер» я так і не прачытаў, пакуль толькі хаджу вакол. А Летаў… Сістэма «шлак-арту» — гэта не сядзець зверху і шпуляць снабісцкі бісер свінням. Сутнасць гульні ў тым, што ў цябе ёсць магчымасць быць і ў статку, і на нябёсах. Гэта пастаянны рэверс, чаўнок ад вышэйшага да ніжэйшага, сціранне супрацьпастаўленняў і засмечванне новымі — ужо тваімі, любімымі.

Гульня для мяне — гэта і ёсць мая асабістая шлак-сістэма. А тэр-арт у ёй — прынцып дзеяння, метад, паводле якога я пракручваю тое, што раней называў «акцыямі». Вызначэнне «тэр-арт» куды больш пасуе таму, чым я займаюся, улічваючы, у што сёння ператварыўся акцыянізм з яго акцыямі. Гульня для мяне — спосаб існавання. Большасць канструкцый, якія нам падаюць як рэальнасць, насамрэч нічым не адрозніваюцца ад віртуальнай гульні. Проста нехта прыдумаў правілы, навязаў, замацаваў, мільёны паверылі і па іх жывуць, ботаюць. Часам правілы адкрыта шызафрэнічныя, вар’яцкія. Але яны навязаныя і прынятыя масамі — значыць становяцца рэальнасцю.

Свет — палатно. Сур’ёзныя дзядзькі і цёці гуляюць у гэтыя вялізныя гульні. А «бусінкі» — уцягнутыя людзі. Кусаюць праз гэтыя гульні, забіваюць, адразаюць адно аднаму кавалкі — усё ў імя чыіхсьці святых гульняў. Заўсёды ж усе за ўсё «добрае» і супраць «дрэннага».

І тут мастак — не той, хто сябе так назваў. Хто здолеў навязаць сваю гульню, сваю канцэпцыю — вось мастак. Гульня — фундаментальная канцэпцыя чалавецтва.

Тэр-арт — аўтарская практыка несанкцыянаваных інтэрвенцый у сацыяльныя, палітычныя і культурныя прасторы, аформленых як «гульні». Яе мэта — дзеяннем узломваць пратаколы закрытых сістэм, агаляць схаваныя механізмы ўлады і табу, ператвараючы рэальнасць у метафару поля мастацкага тэрору.

Стужка Мёбіуса ідэнтычнасці

— У кнізе вы пішаце пра разарванасць, адсутнасць глебы. Ці можа эміграцыя быць не стратай, а новай эстэтыкай?

— Адсутнасць глебы для многіх роўная страце ідэнтычнасці. Для мяне беларуская ідэнтычнасць — гэта ідэнтычнасць балотнага абарыгена, варвара, высакароднага дзікуна паводле Русо. З нейкай міфічнай, малавядомай краіны. Родам з транзітных скрыжаванняў, з сэрцам, наладжаным на расфакусіроўку, несабранасць, адчужанасць і тугу. І гэтую ідэнтычнасць я захоўваю. Мне падабаецца быць віцьязем-тарфянікам! Часам я сам жахаюся гэтага ў сабе і ўцякаю, нацягваю на сябе новыя айдэнтыкі, валяюся ў іх, як пёс, што імкнецца ўпаквацца ў чужы пах. Але не ўжываюся канчаткова — не татуірую, максімум малюю маркерам на дупе.

Кажуць, без ідэнтычнасці нельга. Ок, я буду плаваць у ідэнтычнасным святым басейне, пераскокваць з аднаго эгрэгара ў другі, рухаць маскі, але не ставіцца да айдэнтыкі як да рэлігіі, за якую варта перагрызаць іншаму горла. Любая ідэнтычнасць — фанцік.

А эміграцыя? Гэта не новая ўрадлівая глеба, а бетон. Тут ты нікому са сваім мастацтвам сотні гадоў не патрэбны. Максімум — як дакументацыя калецтваў пост-СССР, мутаваны вырадак, якім палохаюць дзяцей лібералаў. Ніхто не дасць табе і кавалка гэтай каштоўнай зямелькі пад мастацтва — толькі пад прапаганду. Пагадзіўся абслугоўваць ідэалогію, дзякаваць гаспадару — вось табе шыльда «Мастацтва», інструкцыя, наморднік. Ты вольны ў сваім візгу. Толькі чытай уважліва ТЗ: візжаць выгадна выключна ў бок дому. Не ўпісаўся ў ТЗ — пшоў вон, паскуда, мастаком ты больш не завешся.

Мастацтва ў эміграцыі — гэта пясчынка, якая прарастае насуперак. Хачу бачыць сябе пясчынкай, што расце на бетоне. І калі яна дае на бетоне парастак — значыць, форма жывая. Калі не — у перапрацоўку.

Аляксей Кузьміч — «Кормление Евроконя» / 2022.

— На якой мове — рускай, беларускай, еўрапейскай — ваша мастацтва гучыць дакладней?

— Перш за ўсё, яно гучыць на мове дзеяння. Мая асноўная мова — мова цела, мова тэр-арту, працэсу, які разгортваецца ў прасторы і ўцягвае яго ўдзельнікаў. Гэта тое, што глядач счытвае на ўзроўні адчуванняў, культурных слаёў. Словы тут другасныя, мова — гэта дадатак.

Але калі казаць пра тое, якая мова мне бліжэйшая, — гэта руская. Вырос я ў рускамоўнай сям’і і лічу сябе славянскім беларусам. Я сумесь беларускіх, рускіх, украінскіх, дзесьці і польскіх земляў. Мой бацька — паляшук, лічы амаль асобны этнас.

— Калі ўявіць транзіт як кола, то што будзе вашым вяртаннем? Вяртанне ў Беларусь ці выхад за межы самой ідэі мяжы?

— Я б сказаў так: паставіўшы кропку ў транзіце 2020–2023, аказалася, што я ступіў на стужку наступных транзітаў. Увогуле, транзіт — гэта адна з дзвюх генеральных ліній, што праходзіць праз усё маё мастацкае жыццё-практыку.

Транзіт — гэта дарога, якая дапамагае генераваць крышталі. Калі яму завяршыцца, ён сам вырашыць, не ты. І ніякімі тэрыторыямі ён, вядома, не абмежаваны. Гэта працэс, не геаграфія.

 Аляксей Кузьміч — «Ёба. Фотодокументация контакта», частка акцыі «Транзит» / 2020–2023. 

— У кнізе вы пішаце пра Стужку Мёбіуса. Ці значыць гэта, што вяртанне заўсёды ілюзорнае, а транзіт бясконцы?

— Стужка Мёбіуса — гэта вось, на якой кручуся я са сваім артам.
Калі ставіш кропку ў транзіце, разумееш, што кропка — гэта пачатак. Што гэта лінія. Яе даўжыня не вызначаная і аказваецца працэсам. Адзін этап заканчваецца, другі пачынаецца. Як суткі, што адразу ж змяняюцца новымі. Канец насамрэч — гэта пачатак.

Далей — прагрэс насамрэч стагнацыя. ІІ — не трэнажор мозгу, а яго дыстрафія. Камфорт — не шчасце. І г.д.

Ты раптам адсочваеш ілюзію. А потым — ілюзію ўнутры ілюзіі. І гэта не кімсьці створаны міраж або падман — так функцыянуе рэальнасць. Ты варышся ў гэтым і раптам разумееш, што знаходзішся на стужцы Мёбіуса. Рухаешся па коле, хоць і здаецца, што выключна наперад. Усё, што было, застаецца; усё, што будзе, паўторыцца. Як там у кнізе Экклезіяста, нібыта напісанай царом Саламонам: «І няма нічога новага пад сонцам».

Аналізуеш гісторыю войнаў, гісторыю мастацтва, гісторыю чалавека — і бачыш цыклы, спіралі, транзіты, якія вяртаюцца ў зыходную кропку і потым пачынаюць новыя віткі. На прыкладзе свайго жыцця і падзей, што адбываюцца, я пішу пра гэта ў сваёй другой кнізе — рамане «Імітацыя». Можа выйдзе хутка. Спадзяюся, без цэнзуры.

Стужка Мёбіуса — гэта тапалагічная паверхня, якая мае толькі адзін бок і адзін край. Яна ўтвараецца, калі ўзяць палоску паперы, павярнуць адзін канец на 180° і злучыць яго з другім. Стужка Мёбіуса выкарыстоўваецца як сімвал бясконцасці, цыклічнасці і адзінства процілегласцяў.

 Аляксей Кузьміч — «Имитация» / акцыя / Парыж, Францыя / 1 красавіка, 2021.

— Калі ўсё ў свеце — гульня, як вы сцвярджаеце, то ў чым сэнс працягваць гуляць далей?

— Гэта як з несапраўдным самагубцам, які зразумеў, што ўсё канечнае, усё тлен і наперадзе нішто, але замест таго каб выпіліцца з-за гэтага пажыральнага ўсведамлення, ён падбадзёрыўся і ўсклікнуў: «сэнсу няма — ну ок, прыдумаю сабе яго сам!»

Увесь свет складаецца з гульняў. Платон, здаецца, казаў пра людзей як пра прыдуманыя цацкі Бога. Што нам застаецца, акрамя як гуляць? Гуляць сабе ў асалоду.

Аляксей Кузьміч (малодшы) — мастак і акцыяніст з Беларусі, аўтар кніг, тэкстаў, лекцый, фільмаў. Працуе ў сваёй аўтарскай сістэме SLAG art (slag — шлак; Self, Live, Action, Game art), заснаванай на ператварэнні штодзённасці і жыццёвых абставін у гульню.

Яго творы існуюць у форме дзеяння — несанкцыянаваных інтэрвенцый у грамадскія, палітычныя і культурныя прасторы, якія ён называе «гульнямі» або «тэр-артамі».
Жыве ў Парыжы.

Аўтар тэкста: Генадзь Смоляк

ПАДЗЯЛIЦЦА:

Падобныя матэрыялы